معرفی گیاه گز خوانسار

 گز خوانسار (1، 2)

گزانگبين

Astracantha adscendens (Boiss. & Hausskn.) Podlech

Family: Fabaceae (Papilionaceae)

Synonyms: Astragalus adscendens Boiss. & Hausskn.

ريخت شناسي گياه: درختچه‌اي، چند ساله و خودرو با ساقه چوبي. ارتفاع 1-5/0 متر. ساقه‌هاي چوبي گياه منشعب، افزايش تدريجي تعداد شاخه‌ها از پائين به بالا. رشد شاخه‌ها بيشتر در جهت افقي و كمي متمايل به طرف بالا، انتهاي شاخه‌ها كركدار. گلها به رنگ سفيد متمايل به زرد و هر دو پايه گل بر روي يك نهنج كركدار. توليد گز خوانسار توسط فعاليت حشره‌اي بنام Psylla cymophila (Psyllidae) (اين حشره در مرحله پورگي گزانگبين را بصورت رشته‌هاي خميري شفاف و بيرنگ نخي شكل دفع مي‌كند و اين رشته‌ها در مجاورت هوا منجمد شده و رنگ سفيد شكري بخود مي‌گيرند) (2).

محل رويش: گياه معمولاً در مناطق كوهستاني زاگرس از غرب اروميه تا زرد كوه و سبز كوه بختياري پراكندگي دارد (1).

زمان برداشت قسمت مورد استفاده: گزانگبين را در فصل تابستان (شهريور ماه) جمع‌آوري مي‌كنند (3).

قسمت مورد استفاده: مان (2).

كاربرد درماني: ملين، در تهيه فرمولهاي غذايي كودكان بكار مي‌رود (2، 4).

آثار فارماكولوژيك مشاهده شده: مطلبي يافت نشد.

احتياط مصرف: در منابع احتياط مصرفي براي آن ذكر نشده است (2).

منع مصرف: در منابع منع مصرفي براي آن ذكر نشده است (2).

تركيبات شيميايي: ساكاريد (فروكتوز)، موسيلاژ (5).

نحوه و ميزان مصرف: به عنوان ملين 20 تا 60 گرم در روز با كمي آب مصرف مي‌شود (4).

مصرف غذايي: از مواد اصلي تشكيل دهنده شيريني سنتي گز اصفهان مي‌باشد و در تهيه فرمولهاي غذايي كودكان بكار مي‌رود (2).

نام تجاري دارو ساخته شده از گياه: فرآورده دارويي ندارد (4).

منابع:

1- مظفريان، ولي الله. شناخت گیاهان دارویی و معطر ایران. انتشارات فرهنگ معاصر، 1391

2- آئينه چي، يعقوب. مفردات پزشكي و گياهان دارويي ايران. موسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران. 1365: 94

3- امين غلامرضا، گياهان داروئي سنتي ايران. تهران: انتشارات معاونت پژوهشي وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، 1370 (ج 1): 9-148

4- آئينه چي، يعقوب. مفردات پزشكي و گياهان دارويي ايران. موسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران. 1365: 97

5- كميته تدوين فارماكوپه گياهي ايران. فارماكوپه گياهي ايران. وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي. معاونت غذا و دارو، 1381: 246 


چاپ   ایمیل